Wat is een cornea?

De cornea (hoornvlies) is het doorzichtige voorste deel van het oog, waar het licht door naar binnen valt. De cornea bestaat uit drie basale lagen.

  • epitheelcellen (buitenkant)
  • stromacellen
  • endotheelcellen (binnenkant)

Tussen deze lagen in, liggen de hulplagen: het membraan van Bowman en het membraan van Descemet.

Corneatransplantatie

Bij vervorming of verlies aan helderheid van de cornea kan zo nodig een corneatransplantatie worden verricht. In de westerse wereld zijn de meest voorkomende indicaties hiervoor:

  • Keratoconus (vervorming van het hoornvlies),
  • Keratitis, littekens na een infectie van het hoornvlies
  • Fuchs endotheeldystrofie, te weinig endotheelcellen

Transplantatie van corneas heeft als doel de integriteit en helderheid van de cornea te herstellen, het zicht te verbeteren of pijn te verminderen. Naast volledige corneatransplantaties (perforerende keratoplastiek) wordt steeds meer de lamellaire   keratoplastiek toegepast. De corneachirurg transplanteert dan alleen de beschadigde laag. Er bestaan verschillende vormen van een lamellair transplantaat : DSEAK en DMEK, beide stukjes weefsel kunnen in de corneabank worden geprepareerd, zodat de oogarts dit niet meer zelf op de operatiekamer hoeft te doen.

Wat zijn droge ogen?

Droge ogen (keratoconjunctivitis sicca) wordt gekenmerkt door uitdroging van de oogbol en de oogleden. Aan de bovenzijde van het oog zitten traankliertjes. Deze produceren traanvocht en dat beschermt het oog tegen uitdroging, stof en schadelijke bacteriën. Iedere keer dat je met je ogen knippert – dat doe je zo’n 20 keer per minuut - , wordt er traanvocht over het oog verspreid. Het laagje traanvocht dat over je ogen ligt, noem je de traanfilm. Door een tekort aan traanvocht kunnen onder andere de hoornvliezen van je ogen ontstoken raken.

Oorzaak van droge ogen

Droge ogen kunnen ontstaan door verschillende oorzaken:

Een verminderde afscheiding van vocht door de traanklieren.

Verminderd knipperen zorgt ervoor dat de ogen niet vaak genoeg bevochtigd worden.Tijdens langdurig computerwerk, tv kijken of lezen knipper je vaak te weinig.

Slechte kwaliteit van het traanvocht waardoor het sneller kan verdampen.

Er kan een verminderde productie van traanvocht zijn vanwege bepaalde aandoeningen: sarcoidose, schildklierziekte, het syndroom van Sjorgen

Veranderingen in je hormoonohuishouding kunnen ook droge ogen veroorzaken, bijvoorbeeld bij vrouwen in de overgang, maar ook de anticonceptiepil kan invloed hebben op productie van de traanfilm.

Onregelmatigheden van het hoornvlies kunnen ervoor zorgen dat het oog niet gelijkmatig bevochtigd wordt.

De oorzaak van droge ogen kan ook liggen bij het dragen van lenzen. Normaal gesproken zorgen bepaalde kliertjes ervoor dat er een olieachtige laag op de traanfilm ontstaat waardoor de verdamping van het traanvocht wordt verminderd. Bij contactlenzendragers functioneren deze kliertjes minder goed en daarom zijn hun ogen vaak minder vochtig. Ook omgevingsfactoren als airco, veel stof of rook kunnen voor droge ogen zorgen. In veel gevallen kan er echter geen duidelijke oorzaak voor droge of branderige ogen worden aangewezen.

Symptomen van droge ogen

Als je droge ogen hebt, kun je rode ogen krijgen en kunnen je ogen opzwellen. Het oog voelt branderig en geïrriteerd aan. Meestal zijn beide ogen aangetast. Het kan zijn dat je ogen extra gaan tranen door irritatie, maar dit zijn tranen die een andere samenstelling hebben dan het traanvocht dat je ogen tegen uitdroging kan beschermen.

Als je last hebt van droge ogen, kun je de volgende klachten herkennen:

  • Branderige ogen
  • Vermoeide ogen
  • Een 'zandkorrel-gevoel'
  • Het gevoel dat er iets in je oog zit
  • Pijn
  • Vastklevende oogleden bij het knipperen
  • Overgevoelig voor licht